จากกระแสในสื่อโซเชียลมีการเตือนภัยพบแมงกะพรุนพิษสายพันธุ์ไฟหมวกโปรตุเกส จึงขอแนะนำวิธีช่วยเหลือผู้ถูกพิษ      แมงกะพรุนที่ถูกต้อง เพื่อป้องกันการเจ็บปวดรุนแรง และอาจถึงขั้นเสียชีวิตได้ 

         แมงกะพรุนไฟหมวกโปรตุเกส หรือเรียกอีกอย่างว่าแมงกะพรุนไฟเรือรบโปรตุเกส (Portuguese man-of-war) มีลักษณะเด่นบริเวณหัวจะมีลักษณะคล้ายหมวกทหารเรือรบโปรตุเกสโบราณ ลำตัวพบได้ทั้งสีน้ำเงิน สีม่วง สีชมพู หรือเขียว และมีหนวดที่มีพิษยาวได้ถึง 30 เมตร ชอบอยู่รวมกันเป็นฝูง ในประเทศไทยพบถูกกระแสน้ำพัดมาเกยตื้นได้ในบางฤดูกาลหรือช่วงมรสุม มีพิษร้ายแรง เมื่อสัมผัสพิษจะมีอาการปวดแสบปวดร้อนอย่างมาก อาจทำลายระบบประสาท ผิวหนัง หัวใจ ช็อก หัวใจล้มเหลว เป็นอันตรายถึงชีวิตได้ 

          หากลงเล่นน้ำทะเลและมีอาการปวดแสบปวดร้อนให้สงสัยว่าโดนแมงกะพรุนพิษ ควรรีบขึ้นจากน้ำทะเล และรีบขอความช่วยเหลือทันที ห้ามทิ้งผู้บาดเจ็บอยู่คนเดียว เพราะอาจหมดสติหรือเกิดภาวะหัวใจหยุดเต้นได้  ให้ผู้บาดเจ็บอยู่นิ่งๆ และห้ามขัดถูบริเวณที่สัมผัสแมงกะพรุน เนื่องจากการเคลื่อนไหวอาจเป็นการกระตุ้นการยิงพิษ  

         โดยวิธีการปฐมพยาบาลเบื้องต้นหากโดนหรือสัมผัสแมงกะพรุนไฟหมวกโปรตุเกสนั้น จะใช้วิธีเดียวกับการถูกพิษของแมงกะพรุนชนิดอื่นไม่ได้ ควรใช้น้ำทะเลล้างแผลเพื่อกำจัดเข็มพิษออกให้หมดก่อน และห้ามใช้น้ำส้มสายชูหรือน้ำจืดล้างแผลโดยเด็ดขาด อีกทั้งยังต้องสังเกตอาการของผู้ป่วยอย่างใกล้ชิด แล้วนำส่งโรงพยาบาลให้เร็วที่สุด

วิธีปฐมพยาบาลเมื่อโดน “แมงกะพรุนไฟหมวกโปรตุเกส”

• ใช้วัสดุแข็ง เช่น กระดาษ บัตร ไม้เขี่ยหนวดออกจากบริเวณที่สัมผัส โดยห้ามใช้มือสัมผัสโดยตรง

• ห้ามนวด ถูหรือทายาใดๆบริเวณที่โดนสายแมงกะพรุนถึงแม้ว่าอาจมองไม่เห็นว่ามีหนวดแมงกะพรุนหลงเหลืออยู่แล้ว เนื่องจากยังมีโอกาสที่จะมีถุงพิษเล็กจํานวนมากอยู่บนบริเวณผิวหนังโดยที่มองไม่เห็นด้วยตาเปล่า ซึ่งถุงพิษเหล่านี้จะถูกกระตุ้นเมื่อมีแรงกดทับที่ผิวบริเวณนั้น ทําให้เกิดการยิงเข็มพิษเข้าสู่ร่างกาย และทําให้เกิดอาการมากขึ้น

• ราดผ่านด้วยน้ำทะเล เพื่อให้หนวดที่ติดอยู่ออกไปให้มากที่สุด ห้ามใช้น้ำจืด ล้างโดยเด็ดขาด เนื่องจากจะกระตุ้นกระเปาะพิษให้เพิ่มมากขึ้น

• ถ้าเป็นไปได้ให้ใช้ยาชาชนิดพ่นในการลดอาการปวด เพื่อหลีกเลี่ยงการที่ต้องถูนวดบริเวณที่สัมผัสแมงกะพรุน ในกรณีที่ไม่มียาชาชนิดพ่น ใช้น้ำแข็งประคบเบาๆเพื่อลดอาการปวด

• ถ้ามีอาการรุนแรง เช่น เริ่มรู้สึกหายใจลําบาก หรือเริ่มหมดสติให้รีบนําตัวส่งโรงพยาบาล

               หากไม่อยากไปทะเลแล้วเจอแมงกะพรุน (ไม่ว่าจะชนิดใดก็ตาม) ควรหลีกเลี่ยงการไปเที่ยวทะเลในช่วงฤดูฝน เพราะเป็นช่วงที่พบแมงกะพรุนได้บ่อย และมีจำนวนมาก